Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğünün (MTA) bağlı kuruluşu MTA IC ile Suriye Jeoloji ve Maden Kaynakları Genel Müdürlüğü arasında Suriye’nin başkenti Şam’da imzalanan mutabakatla, iki ülkenin enerji ve madencilik işbirliğinin fosfat kaynaklarının değerlendirilmesi alanına genişletilmesi hedefleniyor.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, imza töreninin ardından düzenlenen ortak basın toplantısında, iki ülke arasında birçok alanda büyük işbirliği potansiyeli bulunduğuna işaret ederek, enerji ve madenciliğin bunların en önemli başlıkları arasında yer aldığını söyledi.
Bayraktar, Suriye’nin önemli bir kalkınma sürecinde olduğuna dikkati çekerek, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Burada çerçeve anlaşmasını imzaladıktan sonra gelecek günlerde ticari anlaşmaya götüreceğimiz çalışmayla fosfat üretimi, fosfat sahalarının geliştirilmesi ve limana kadar olan demir yolunun inşasını da içeren bir projeyi hayata geçirmeyi hedefliyoruz. Burada atılan imzalar çok iyi bir başlangıç. Benzer şekilde Halep civarındaki demir madenlerinin ekonomiye kazandırılması için hep beraber çalışacağız.”
Türk şirketlerinin Suriye’deki yatırımları sürecek
Bayraktar, Türk şirketlerinin Suriye’deki yatırımlarını sürdürdüğünü belirterek, “Türk şirketleri buradaki yatırımlarına devam ediyor. Özellikle elektrik üretiminden iletimine kadar altyapı projelerinde şirketlerimiz çalışmalarını çok ciddi şekilde sürdürüyor ve bunlar artarak devam edecek.” dedi.
Türkiye’nin Suriye’nin yeniden inşa sürecine desteği kapsamında elektrik tedarikini her geçen gün artırdığını dile getiren Bayraktar, “Özellikle gelecek haftalarda devreye girecek Birecik-Halep hattıyla beraber bu ihracatı yaklaşık üç katına çıkaracağız, 800-900 megavatlara ulaşacağız.” diye konuştu.
Bayraktar, söz konusu hattın Suriye’nin elektrik ihtiyacının karşılanmasına önemli katkı sağlayacağını vurgulayarak, projenin devreye alınmasına sayılı günler kaldığını ve hattın faaliyete geçmesiyle ülkedeki günlük elektrik arz süresinin artacağını kaydetti.
Maden ticari antlaşması için de bir araya geleceklerini belirten Bayraktar, Suriye ve Türk halkına bunun müjdesini vereceklerini söyledi.
Bayraktar, altyapı projelerinde daha çok Türk firmasının yer almasını istediklerine işaret ederek, “Boru hatlarının yapımında, elektrik iletim hatlarında, depoların, tankların yapılmasında çok önemli bir tecrübemiz var. Bunları hızlı bir şekilde hayata geçirebiliriz. Özellikle dünyanın geçmekte olduğu bu küresel enerji buhranında Türkiye ve Suriye, bu petrol ve doğal gaz geçiş güzergahlarında çok önemli fırsatlar sunuyor bütün dünyaya diyebiliriz. Dolayısıyla burada da yine ortak çalışmalarımızı hayata geçirebiliriz.” değerlendirmesinde bulundu.
Petrol ve doğal gaz alanlarında da iki ülke arasında geniş bir işbirliği potansiyeli bulunduğunu belirten Bayraktar, Türkiye Petrolleri’nin Suriye’deki offshore sahalarıyla karada halihazırda üretim yapılan, üretimin artırılması beklenen ve yeni keşiflerin yapılabileceği sahalara ilişkin çalışmalara hazır olduğunu söyledi.
Bayraktar, özellikle offshore’da Türkiye’nin Karadeniz’deki keşfinden sonra ülke dışında Somali’de çalışmalara başladıklarını anımsatarak, şöyle devam etti:
“Şimdi bunu Akdeniz’de, Suriye’de, başka ülkelerde, Libya’da hayata geçirmek istiyoruz ama Suriye bizim özel önem verdiğimiz ülkelerden biri ve önemli bir potansiyeli olduğunu düşünüyoruz. Öncelikle bir sismik çalışma, arkasından sondaj yapacağımız çalışmalarla ortaklıklar yoluyla farklı şirketlerle Suriye’nin bu kaynaklarını ekonomiye kazandırmak için sizlerle birlikte çalışmak istiyoruz. Keza kara sahalarında da yine önümüzdeki dönemde somut işbirliklerini sizlere sunmuş olacağız. Burada Türkiye olarak hem milli petrol şirketimiz Türkiye Petrolleri ile hem de bunun yanı sıra biraz önce ifade ettiğimiz uluslararası şirketlerle başka ülkelerde olduğu gibi ortaklıklar yoluyla bu çalışmaları hayata geçirebiliriz.”
Suriye’nin önemli jeotermal enerji potansiyelinin de olduğuna dikkati çeken Bayraktar, “Sayın Devlet Başkanı Ahmed El Şara’nın çok önem verdiği konulardan biri. Çok önceki yıllardan da bildiğimiz bir konu. Dolayısıyla bu konuda da Türkiye’nin, dünyanın dördüncü büyük jeotermal kurulu gücüne sahip bir ülke olarak tecrübesini buraya getirmek istiyoruz. Bununla beraber, inanıyorum ki Suriye’nin tekrar inşasında ve kalkınmasında ve bölgedeki istikrarını sürdürmesinde çok önemli katkılar yapacaktır.” dedi.
Madencilikte yeni iş birliği alanları
Suriye Enerji Bakanı Muhammed Beşir de, Türkiye ile enerji ve madencilik alanlarında kapsamlı işbirliğini geliştirmeyi hedeflediklerini belirterek, Halep’e yaklaşık 500 megavatlık enerji sağlayacak yeni iletim hattının eylül sonuna kadar hizmete alınmasının planlandığını söyledi.
Beşir, Türkiye ile gerçekleştirilen işbirliğine ilişkin açıklamasında, yeni bir enerji iletim hattının inşası konusunda çalışmaların sürdüğünü belirtti.
Söz konusu hattın eylül ayı sonunda hizmete girmesinin hedeflendiğini aktaran Beşir, hat üzerinden Halep ve çevresine yaklaşık 500 megavatlık yeni enerji aktarılacağını ifade etti.
Suriyeli Bakan, hattın devreye alınmasının enerji arzının istikrarına ve başta elektrik olmak üzere kamu hizmetlerinin iyileştirilmesine katkı sağlayacağını kaydetti.
Türkiye ile bugün madencilik alanında işbirliğinin temelini oluşturacak bir mutabakat zaptı imzaladıklarını belirten Beşir, sülfürik asit ve fosforik asit üretim tesislerinin kurulması, fosfat taşıma filosunun rehabilite edilmesi ve fosfat ithalatı gibi konularda da çalışmalar yürütüleceğini bildirdi.