İş, Örgüt ve Endüstri Psikologları Derneği (IOCP), Bursa UNESCO Derneği, UNESCO Bursa Alan Başkanlığı ve Cumalıkızık Köyü Kadın Eğitim, Dayanışma ve Kalkınma Derneği iş birliğiyle yürütülen program, farklı disiplinlerden akademisyenleri, uzmanları ve gönüllüleri ortak bir amaç etrafında buluşturuyor. Program kapsamında kültürel mirasın korunması, kırsal yaşam, çevre psikolojisi, sosyoloji ve sürdürülebilirlik konularında teorik eğitimler, saha uygulamaları ve kültürel etkinlikler gerçekleştiriliyor.
Program, Bursa UNESCO Derneği Başkanı İlker Özaslan’ın açılış konuşmasıyla başladı. Akademik programda, Bursa Alan Başkanlığı, uzman yüksek mimar Beste Güzel, UNESCO Dünya Mirası’nın korunması ve alan yönetimine ilişkin değerlendirmelerde bulunurken, Dr. Deniz Bilger çevre psikolojisinde mahremiyet ve yer kimliği kavramlarını ele aldı. Prof. Dr. Çiğdem Vatansever kırsal çalışma psikolojisi ile Müşterekler ve Kırsal Çalışma Birimi hakkında bilgi verirken, Doç. Dr. Mustafa Berkay Aydın ise kır sosyolojisi üzerine katılımcılarla deneyimlerini paylaştı.
Programın saha çalışmalarında Bursa UNESCO Derneği Üyesi ve Cumalıkızık Çalışma Grubu Başkanı Bülent Uysal, Cumalıkızık’ın tarihsel gelişimi, Dünya Mirası süreci ve geleceğe yönelik koruma çalışmaları hakkında kapsamlı bir sunum gerçekleştirdi. Akademik oturumların ardından gönüllüler, Dünya Miras Alanı’nda gözlem çalışmaları yaparak yerel yaşamı ve ziyaretçi hareketlerini yerinde inceleme fırsatı buldu.
Yaz Okulu boyunca düzenlenen doğa yürüyüşü, psikodrama atölyesi, Bursa’nın tarihî bölgelerine gerçekleştirilen kültürel gezi, Bursa UNESCO Derneği Somut Olmayan Kültürel Miras (SOKÜM) Müzesi ziyareti ile çarpana dokuma ve ebru atölyeleri, katılımcılara kültürel mirası yaşayarak öğrenme imkânı sundu.
Program kapsamında ayrıca Bursa Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Cevriye Mert rehberliğinde kestane bahçeleri ziyaret edilerek sürdürülebilir tarım uygulamaları yerinde incelendi. Film etkinliğinde ise Bursa UNESCO Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Derya Biçer tarafından Kovan filmi üzerinden kırsal yaşam, üretim kültürü ve insan-doğa ilişkisi değerlendirildi.
Programın en önemli bölümlerinden birini ise saha araştırmaları oluşturdu. Gönüllüler, Cumalıkızık’ta yerleşik halkla mülakatlar gerçekleştirirken, köyü ziyaret eden turistlerin sayımını yaparak hafta sonu ziyaret yoğunluğunu analiz etti. Elde edilen veriler doğrultusunda ziyaretçi hareketliliğini ortaya koyacak turizm ısı haritasının hazırlanmasına yönelik çalışmalar yürütülürken, toplanan tüm bulgular proje sonunda UNESCO’ya sunulacak bilimsel rapor için kayıt altına alındı.
Bursa UNESCO Derneği Başkanı İlker Özaslan, programın önemine ilişkin yaptığı değerlendirmede, “UNESCO Dünya Mirası Gönüllüleri (WHV) 2026 Cumalıkızık Programı, kültürel mirasın korunmasına yönelik akademik bilgi, gönüllülük ve yerel katılımı buluşturan örnek bir çalışmadır. Yaz Okulu boyunca elde edilen bilimsel verilerin, Cumalıkızık’ın sürdürülebilir yönetimine ve gelecekte yürütülecek koruma çalışmalarına önemli katkılar sağlayacağına inanıyoruz.” dedi.
Hâlen devam eden UNESCO Dünya Mirası Gönüllüleri (WHV) 2026 Cumalıkızık Programı, 5 Ağustos 2026 Çarşamba günü saat 15.30’da UNESCO Dünya Mirası Cumalıkızık’ta düzenlenecek kapanış ve sertifika töreniyle tamamlanacak.
Program, Bursa UNESCO Derneği Başkanı İlker Özaslan’ın açılış konuşmasıyla başladı. Akademik programda, Bursa Alan Başkanlığı, uzman yüksek mimar Beste Güzel, UNESCO Dünya Mirası’nın korunması ve alan yönetimine ilişkin değerlendirmelerde bulunurken, Dr. Deniz Bilger çevre psikolojisinde mahremiyet ve yer kimliği kavramlarını ele aldı. Prof. Dr. Çiğdem Vatansever kırsal çalışma psikolojisi ile Müşterekler ve Kırsal Çalışma Birimi hakkında bilgi verirken, Doç. Dr. Mustafa Berkay Aydın ise kır sosyolojisi üzerine katılımcılarla deneyimlerini paylaştı.
Programın saha çalışmalarında Bursa UNESCO Derneği Üyesi ve Cumalıkızık Çalışma Grubu Başkanı Bülent Uysal, Cumalıkızık’ın tarihsel gelişimi, Dünya Mirası süreci ve geleceğe yönelik koruma çalışmaları hakkında kapsamlı bir sunum gerçekleştirdi. Akademik oturumların ardından gönüllüler, Dünya Miras Alanı’nda gözlem çalışmaları yaparak yerel yaşamı ve ziyaretçi hareketlerini yerinde inceleme fırsatı buldu.
Yaz Okulu boyunca düzenlenen doğa yürüyüşü, psikodrama atölyesi, Bursa’nın tarihî bölgelerine gerçekleştirilen kültürel gezi, Bursa UNESCO Derneği Somut Olmayan Kültürel Miras (SOKÜM) Müzesi ziyareti ile çarpana dokuma ve ebru atölyeleri, katılımcılara kültürel mirası yaşayarak öğrenme imkânı sundu.
Program kapsamında ayrıca Bursa Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Cevriye Mert rehberliğinde kestane bahçeleri ziyaret edilerek sürdürülebilir tarım uygulamaları yerinde incelendi. Film etkinliğinde ise Bursa UNESCO Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Derya Biçer tarafından Kovan filmi üzerinden kırsal yaşam, üretim kültürü ve insan-doğa ilişkisi değerlendirildi.
Programın en önemli bölümlerinden birini ise saha araştırmaları oluşturdu. Gönüllüler, Cumalıkızık’ta yerleşik halkla mülakatlar gerçekleştirirken, köyü ziyaret eden turistlerin sayımını yaparak hafta sonu ziyaret yoğunluğunu analiz etti. Elde edilen veriler doğrultusunda ziyaretçi hareketliliğini ortaya koyacak turizm ısı haritasının hazırlanmasına yönelik çalışmalar yürütülürken, toplanan tüm bulgular proje sonunda UNESCO’ya sunulacak bilimsel rapor için kayıt altına alındı.
Bursa UNESCO Derneği Başkanı İlker Özaslan, programın önemine ilişkin yaptığı değerlendirmede, “UNESCO Dünya Mirası Gönüllüleri (WHV) 2026 Cumalıkızık Programı, kültürel mirasın korunmasına yönelik akademik bilgi, gönüllülük ve yerel katılımı buluşturan örnek bir çalışmadır. Yaz Okulu boyunca elde edilen bilimsel verilerin, Cumalıkızık’ın sürdürülebilir yönetimine ve gelecekte yürütülecek koruma çalışmalarına önemli katkılar sağlayacağına inanıyoruz.” dedi.
Hâlen devam eden UNESCO Dünya Mirası Gönüllüleri (WHV) 2026 Cumalıkızık Programı, 5 Ağustos 2026 Çarşamba günü saat 15.30’da UNESCO Dünya Mirası Cumalıkızık’ta düzenlenecek kapanış ve sertifika töreniyle tamamlanacak.